KİK Kararları

haleye katılan şirketler arasında kişisel veya ticari bağlantı bulunması tek başına rekabeti bozucu ortak hareketin kanıtı değildir. Fırat Üniversitesinin bina ikmal işi ihalesinde iki isteklinin ilişkileri ve bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmaması yasak fiil değerlendirmesine konu edilmiştir. Yargı incelemesinde şirketlerin elektronik işlem kayıtlarının, e-imza sahiplerinin, teminat referanslarının ve yöneticilerinin farklı olduğu dikkate alınmıştır. KİK, Danıştay kararı üzerine önceki kararını iptal ederek birlikte hareket iddiasının esasının yeniden incelenmesine karar vermiştir.

İhale sürecinde şirket yöneticilerinin adli sicil kayıtları değerlendirilirken yalnızca bir mahkûmiyet kararının bulunması yeterli değildir. Mahkûmiyetin niteliği, ihale mevzuatındaki yasak kapsamına girip girmediği ve ilgili kişinin şirketi temsil konumu birlikte değerlendirilmelidir. Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin yol bakım yapım işinde, şirket müdürünün geçmişte mesleki faaliyeti sırasında taksirle ölüme neden olma suçundan aldığı mahkûmiyet tartışılmıştır. KİK başvuruyu reddetmiştir.

Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin biyosidal ürün alım ihalesinde üç kısım, sözleşmeye davet aşamasından sonra ihtiyaç değişikliği gerekçesiyle iptal edildi. İdare, Kırım Kongo Kanamalı Ateşiyle mücadele kapsamında kene çalışmalarının yoğunlaştırılmasını gerekçe gösterdi. Ancak iptal edilen kalemler sivrisinek ve hamamböceği mücadelesine yönelik ürünlerden oluşuyordu. KİK, yeni ihtiyacın mevcut ihale kalemlerini neden gereksiz veya yetersiz hâle getirdiğinin somut biçimde açıklanmadığını belirterek iptal kararını hukuka uygun bulmadı.

Şirketlerin devralma yoluyla birleşmesinde sona eren şirkete ait bilanço ve ciro değerleri külli halefiyet kapsamında devralan şirkete geçebilir. Ankara Büyükşehir Belediyesinin yapım ihalesinde pilot ortağın önceki yıllara ait cirosu EKAP üzerinden doğrudan teyit edilemediği gerekçesiyle teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır. KİK, birleşilen şirketin 2023 yılı cirosunun devralan şirket hesabında dikkate alınması gerektiğini belirlemiştir. Ciro kriterinin sağlandığı kabul edilerek düzeltici işlem kararı verilmiştir.

KAP üzerinden yapılan vergi veya SGK sorgusunda borç görünen isteklinin doğrudan ihale dışı bırakılması uygulaması değiştirilmiştir. KİK, isteklinin ihale tarihindeki gerçek borç durumunu belgeleyebilmesine imkân tanınması gerektiğini belirlemiştir. İstekliye EKAP üzerinden bildirim yapılarak iki iş gününden az olmamak üzere makul süre verilecektir. Borcun bulunmadığı doğrulanırsa teklif geçerli kabul edilecektir. Belge sunulamaması halinde teklif değerlendirme dışı bırakılacak ve geçici teminat gelir kaydedilecektir.

Yeni birim fiyat hesabında sözleşmede önceden belirlenmiş yüklenici kârı ve genel gider oranı bulunmasına rağmen ayrıca KİK kararıyla getirilen üst sınırın uygulanması yargı konusu olmuştur. Danıştay Onüçüncü Dairesi, önceki KİK düzenlemesinin ilgili bölümünün yürütmesini durdurmuştur. KİK de mahkeme kararını uygulamak amacıyla düzenleyici işlem tesis etmiştir. Sözleşmede açıkça belirlenen oranların sonradan genel bir idari yorumla sınırlandırılması yönündeki uygulama kaldırılmıştır. Mahkeme kararının gereği KİK tarafından yerine getirilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 3/g istisnasında önemli bir değişiklik yapılmıştır. Değişiklik özellikle belediyeler ve diğer kamu idareleri bünyesindeki bütçe içi işletmeler bakımından doğrudan sonuç doğurmaktadır. KİK, 31 Temmuz 2026’dan önce başlanmış işlemler ile bu tarihten sonra başlatılacak alımları birbirinden ayırmıştır. Önceden başlanmış belirli alımlar eski istisna kapsamında tamamlanabilecektir. 31 Temmuz 2026’dan sonra bütçe içi işletmeler 3/g kapsamında yeni alım başlatamayacaktır.

Araç kiralama hizmet alımında teknik şartnameye, hakkediş hatalarından doğan fazla ödemelerin iş tamamlandıktan sonra kesin teminattan kesileceğine ilişkin bir hüküm konuldu. Kamu İhale Kurulu, kesin teminatın sözleşmenin gereği gibi yerine getirilmesini güvence altına aldığını ve gelir kaydının açıkça belirlenmiş hallerle sınırlı olduğunu değerlendirdi. Denetim sonucunda ileri sürülebilecek kamu zararı veya fazla ödeme iddiasının, teminattan doğrudan kesinti yerine kendi tespit ve tahsil sürecinde ele alınması gerektiği belirtildi. Bu nedenle düzenlemenin ihale dokümanında hukuki belirsizlik oluşturduğu ve ihalenin iptalini gerektirdiği sonucuna varıldı.

Sürücüsüz araç kiralama hizmet alımında aşırı düşük teklif açıklaması istenirken, teklif bedelini etkileyen önemli maliyet bileşenlerinin isteklilere açıkça gösterilmesi gerektiği vurgulandı. Dokümanda yer alan tüm giderlere ilişkin genel açıklama talebi ile bazı maliyetlerin yanlış yöntemle sorgulanması uygun bulunmadı. Kurul, açıklama yazısının ölçülü, eşitlikçi ve tereddütsüz olması gerektiğini; idarenin hangi bileşen için hangi açıklamayı beklediğini önceden belirlemesi gerektiğini değerlendirdi. Uyuşmazlıkta sorgulamanın yeniden yapılmasına karar verildi.

Araç kiralama ihalesinde sunulan iş deneyim belgesinde personel, kıyafet ve malzeme gibi benzer iş kapsamı dışındaki kalemlerin bulunması tek başına teklifin dışlanması için yeterli görülmedi. İdari şartname, bu kalemlerin tutarı ayrıştırıldıktan sonra kalan iş deneyimi tutarının değerlendirilmesini öngörüyordu. Kurul, elektronik teklif sistemindeki belirsizlik nedeniyle açıklamanın hangi kanaldan verildiğinin değil, ayrıştırmanın doğrulanabilir olup olmadığının esas alınması gerektiğini değerlendirdi. Karar, ihale komisyonunun esasa ilişkin inceleme görevini ve şekli farklılıkların sınırlı etkisini vurguladı.